|
Cumhurbaþkaný Abdullah Gül, Nahçývan’da gerçekleþtirilen Türk Dili Konuþan Ülkeler Devlet Baþkanlarý Zirvesi’nde bir konuþma yaptý.
Cumhurbaþkaný Gül, konuþmasýnda, Nahçývan’ýn Türkiye açýsýndan önemine iþaret ederek, Nahçývan bölgesindeki Azerbaycan ile sýnýrýn, Türkiye’nin Türk Cumhuriyetleri ile coðrafi birlikteliðini pekiþtiren simgesel bir geçit olduðunu söyledi.
Türkiye’nin, Azerbaycan’ýn diðer topraklarýndan kopuk olmasý sebebiyle, Nahçývan ile komþuluk ve kardeþlik iliþkilerinin ötesinde bir kaynaþma içerisinde bulunduðunu belirten Cumhurbaþkaný Gül, bu anlayýþla Azerbaycan Cumhurbaþkaný Aliyev’e zirvenin Nahçývan’da düzenlenmesinden dolayý teþekkür etti.
Türk Dili Konuþan Ülkeler Devlet Baþkanlarý Zirveleri Kurumsallaþýyor
Cumhurbaþkaný Gül, Türk Dili Konuþan Ülkeler Devlet Baþkanlarý Zirveler sürecinin kurumsallaþmasý için imzalanacak olan Nahçývan Anlaþmasý ile tarihî bir adým atýlmýþ olacaðýný belirterek, “Bir rüyayý gerçekleþtiriyoruz ve buna en çok kendisini Türk hisseden insanlar çok sevinecek, memnun olacaklardýr” dedi.
“Baðýmsýz Türk Devletleri Olarak, Karþýlýklý Saygý ve Eþitliðe Dayalý Bir Ýþ Birliði Yapmak En Tabii Hakkýmýzdýr”
Türklerin çok büyük bir coðrafyaya yayýldýðýný ve kendini Türk hisseden milyonlarca insan olduðunu kaydeden Cumhurbaþkaný Gül, bu baðýmsýz devletler arasýnda karþýlýklý saygý ve eþitliðe dayalý bir iþ birliði yapmanýn tabii bir hak olduðunu vurgulayarak, “Türk hisseden herkes bu heyecaný duyar. Bu beraberlik ve dayanýþma hiçbir þeyin alternatifi deðildir, herhangi bir yere karþý da deðildir. Bundan herhangi bir olumsuz anlam çýkarmaya hiç gerek yoktur” diye konuþtu.
Cumhurbaþkaný Gül, bu anlaþmanýn, gelecek nesiller açýsýndan fevkalade önemli bir miras olduðunu vurgulayarak, “Bununla teþkil edilecek altyapýnýn, ülkelerimizin ve bulunduðumuz coðrafyanýn uluslararasý siyasette her geçen gün artmakta olan önemini yansýtan bir biçimde geliþip büyüyeceðine ve uluslararasý iþ birliðine katký saðlayacaðýna samimiyetle inanýyorum” dedi.
“21. Yüzyýlý, Refahýn Hâkim Olduðu Bir Yüzyýl Yapabiliriz”
Cumhurbaþkaný Gül, ulusal kaynaklar ne kadar geliþmiþ olursa olsun, ekonomik ve toplumsal kalkýnma saðlanmasýnda ülkelerin tek baþlarýna baþarýlý olmalarýnýn mümkün olmadýðýný belirtti. “21. yüzyýlý, savaþlarýn deðil barýþýn, korkunun deðil güvenin, haksýzlýðýn deðil adaletin, terör ve þiddetin deðil huzurun, açlýk ve fakirliðin deðil refahýn hâkim olduðu bir yüzyýl yapabiliriz” diyen Cumhurbaþkaný Gül, bu dünyanýn kurulmasýna katký saðlamanýn, ayný kültürü ve tarihi paylaþan ülkelerin ortak sorumluluðu ve tarihî görevi olduðunu söyledi.
Cumhurbaþkaný Gül, zirveye katýlan ülkeler arasýndaki ekonomik ve ticari iliþkilerin kayda deðer bir noktaya geldiðini, bununla birlikte, nitelikli insan gücü ve büyük yeraltý – yer üstü kaynaklarý ile iliþkilerin daha da ileri noktaya götürülme imkânlarý bulunduðunu kaydetti.
Nahçývan Anlaþmasý ile oluþturulan Ýþ Birliði Konseyi ve diðer mekanizmalarýn hem ülkeler hem de bölgesel iliþkiler açýsýndan önemli bir araç haline geleceðine olan inancýný dile getiren Cumhurbaþkaný Gül, “Dünya’daki bu tür kurumsal birliktelikler kendi baþlarýna birer aðýrlýk merkezi teþkil etmektedirler. Avrasya coðrafyasýnda da benzer çok sayýda iþ birliði mekanizmasý bulunmaktadýr. Uluslararasý ve bölgesel iþ birliði örgütleri ve mekanizmalarý arasýndaki iliþkiler bugün büyük önem kazanmýþtýr” þeklinde konuþtu.
Türk Dili Konuþan Ülkeler Parlamenter Asamblesi ve TÜRKSOY
Cumhurbaþkaný Gül, yeni oluþturulan mekanizmalarýn, geçen yýl Ekim ayý içinde Ýstanbul’da imzalanan anlaþmayla kurulan Türk Dili Konuþan Ülkeler Parlamenter Asamblesi ve TÜRKSOY ile beraber üye ülkelere çok güçlü bir kurumsal iþ birliði altyapýsýný sunacaklarýna inandýðýný belirtti.
TÜRKSOY konusunda Azerbaycan Cumhurbaþkaný Aliyev’in tekliflerini desteklediklerini, bu baðlamda Kazakistan Cumhurbaþkaný Nazarbayev’in “akademi” fikrini de, çok vizyoner bir fikir olarak gördüklerini belirten Cumhurbaþkaný Gül, bilimsel çalýþmanýn önemine vurgu yaparak, “Türklerin dünyaya, insanlýða katkýlarý ile ilgili çok büyük iþler olmasýna raðmen, bunlar akademik þekilde sýnýflandýrýlýp yazýlmadýðý için bilinmiyor. O bakýmdan bu çalýþmayý çok deðerli buluyoruz ve bunu da sonuna kadar destekleyeceðiz” dedi.
“Türkiye, AB ile Türk Dünyasýnýn Yakýnlaþmasýný Saðlayacaktýr”
“Bu beraberlik belki ilk aþamada bir ülkü beraberliði olarak görülebilir. Ancak hedefimiz bu beraberliðimizin bölgemizde ve dünyada barýþa, güvenliðe ve kalkýnmaya destek saðlamasý amacýyladýr” diyen Cumhurbaþkaný Gül, AB ile bütünleþen Türkiye’nin AB ve Türk Dünyasý arasýnda da yakýnlaþma iþlevi göreceðini, diðer taraftan da, Avrasya’daki pek çok iþbirliði mekanizmasýna üye olan Orta Asya Türk Cumhuriyetleri’nin de Türkiye ve Avrupa’yý Asya ile yakýnlaþtýracaðýný sözlerine ekledi.
Enerji Güvenliði
Konuþmasýnda enerji güvenliði konusuna da deðinen Cumhurbaþkaný Gül, enerji kaynaklarýnýn ve Doðu-Batý nakil hatlarýnýn çeþitlendirilmesinde, zirveye katýlan ülkelerin arz ettiði potansiyelin tam anlamýyla kullanýlmasýnda bu birlikteliðin önemli bir rolü olacaðýný söyledi.
Kardeþ Ülkeler Arasýndaki Ýþ Birliðinin Toplumsal Boyutu
Cumhurbaþkaný Gül, kardeþ ülkeler arasýndaki iþ birliðinin, siyasi, kültürel ve ekonomik boyutu kadar toplumsal boyutuna da dikkat çekerek, “Halklarýmýz arasýndaki kaynaþmayý güçlendirmek amacýyla büyük kitlelere hitap edebilecek bazý etkinlikler de gerçekleþtirebileceðimizi düþünüyorum. Bu çerçevede belirli aralýklarla olimpiyat oyunlarýndan esinlenerek, geleneksel Türk sporlarýnýn da yer alacaðý sportif faaliyetlerin düzenlenmesini deðerlendirmelerinize sunmak istiyorum” dedi.
Türk Dýþ Politikasý
Cumhurbaþkaný Gül, konuþmasýnda Türk dýþ politikasýna da deðinerek, ülkemizin, bölgesinde, bir barýþ ve istikrar unsuru olarak mevcudiyetini sürdürmeyi hedeflediðini, Türkiye’nin, son 7 yýl içinde komþularýyla sorunlarýný çözüm yoluna koyduðunu ve iliþkilerini son derece iyi bir noktaya getirdiðini söyledi.
“Bölge Sorunlarýnýn Küresel Sonuçlarý Var”
Bölgedeki sorunlarýn, ayný zamanda küresel sonuçlarý olan sorunlar olduðunu belirten Cumhurbaþkaný Gül, dünyanýn çok önemli olaylarýnýn Türkiye’nin etrafýnda cereyan ettiðine ve bütün büyük ülkelerin bu konularla yakýndan ilgilendiðine dikkat çekerek, bu nedenle ülkemizin bölgesinde izlediði yapýcý ve barýþçý politikanýn, sadece bölgesel deðil, ayný zamanda küresel barýþa da hizmet ettiðini vurguladý.
“Azerbaycan’ýn Toprak Bütünlüðüne Çok Önem Veriyoruz”
Cumhurbaþkaný Gül, Azerbaycan ile Ermenistan arasýndaki ihtilaf baþta olmak üzere, Güney Kafkasya’daki diðer ihtilaflarýn da ülkelerinin toprak bütünlüklerinin korunmasý temelinde kalýcý çözümlere kavuþturulmasý zamanýnýn geldiðini belirterek, “Özellikle Azerbaycan’ýn toprak bütünlüðüne çok önem veriyoruz. Azerbaycan’ýn iþgal altýndaki topraklarýnýn, bir an önce bu iþgalin sona ermesi gerektiðine de inanýyoruz. Bunun için de artýk zamanýn geldiðine inanýyoruz. Arzu ediyoruz ki, Karabað sorunu, diyalog yoluyla, konuþarak, diplomasi ile çözülür ve bu þekilde bütün Kafkaslarda barýþ hâkim olur. Ama bunun þüphesiz ki adýmý da iþgalin sona ermesiyle gerçekleþecektir” diye konuþtu.
Cumhurbaþkaný Gül, Türkiye’nin barýþ, güvenlik ve istikrar vizyonunun bölgede ve Avrasya coðrafyasýnda hâkim kýlýndýðý takdirde kronik sorunlarýn kýsa sürede çözümlenebileceðini bildirdi.
Kafkasya Ýstikrar ve Ýþbirliði Platformu
Türkiye’nin 2008 Aðustos ayýnda Gürcistan’da yaþanan kriz sonrasýnda ortaya koyduðu “Kafkasya Ýstikrar ve Ýþbirliði Platformu” önerisinin, bu yöndeki çabalara önemli katkýlarda bulunabileceðini aktaran Cumhurbaþkaný Gül, Irak konusunda ise Türkiye’nin Irak’ta tüm kesimleri kapsayan siyasi diyalog sürecinin devamýna ve ulusal uzlaþýnýn tesisine büyük önem verdiðini söyledi.
Filistin-Ýsrail Ýhtilafý
Türkiye’nin Filistin-Ýsrail ihtilafýnýn üzerinde hassasiyetle durduðunu kaydeden Cumhurbaþkaný Gül, “Filistin-Ýsrail ihtilafýnýn, yan yana barýþ ve güvenlik içinde var olacak iki devlet temelinde çözüme kavuþturulmasýný, bölge ve dünya barýþýnýn vazgeçilmez bir þartý olarak görüyoruz” dedi.
Cumhurbaþkaný Gül, Türkiye’nin, Ýran’ýn uluslararasý toplumu uzun zamandýr meþgul eden nükleer programý üzerindeki anlaþmazlýðýn, diyalog yoluyla çözümlenmesi taraftarý olduðunu ve bu konudaki çabalarý desteklediðini belirtti.
“Ada’da Kapsamlý Çözüm Çabalarýný Destekliyoruz”
Cumhurbaþkaný Gül, Türkiye’nin ve Kuzey Kýbrýs Türk Cumhuriyeti’nin, Ada’da kapsamlý bir çözüm bulunmasýna yönelik çabalarý desteklediðini, mevcut müzakere sürecinde tüm taraflarýn yapýcý davranmalarý halinde 2009 yýlý sonuna kadar kapsamlý çözüme ulaþýlmasýn da mümkün olduðunu belirterek, “Ada’da aslýnda 2004 yýlýnda bu saðlanabilirdi. Bu konuda Türkiye, Birleþmiþ Milletler programýný destekledi ama maalesef gerçekleþmedi. Ümit ediyorum ki þimdi bu müzakereler neticelenir. Çünkü oradaki Kýbrýslý Türk kardeþlerimizin izolasyon altýnda kalmalarýna herhalde hiçbir Türk’ün gönlü razý olmaz” diye konuþtu.
Cumhurbaþkaný Gül, Türkiye’nin dünyanýn çeþitli bölgelerinde BM, NATO, AB ve AGÝT þemsiyesi altýndaki barýþý koruma faaliyetlerine de etkin katýlým saðlamaya devam ettiðine de iþaret etti.
ÝSEDAK’ýn 25. Kuruluþ Yýl Dönümü’nün, 5-9 Kasým 2009 tarihlerinde Ýstanbul’da kutlanacaðýný hatýrlatan Cumhurbaþkaný Gül, devlet baþkanlarýna söz konusu zirveye yönelik davetini yineledi.
Türk Dili Konuþan Ülkeler Devlet Baþkanlarý Zirvesi Sona Erdi
Zirvede, katýlýmcý devletler arasýnda iþ birliðinin kurumsallaþmasýný öngören Türk Dili Konuþan Ülkeler Ýþbirliði Konseyi’nin kurulmasýna dair Nahçývan Anlaþmasý imzalandý.
Ýmza töreninin ardýndan zirveye katýlan liderler, Duzdaðý Sanatoryumunu gezdiler ve birlikte öðle yemeði yediler.
TÜRKSOY Nedir?
Azerbaycan, Kazakistan, Kýrgýzistan, Özbekistan, Türkiye ve Türkmenistan`ýn kültür bakanlarý, 1992 yýlýnda Ýstanbul ve Bakü’de bir araya gelerek kültürel iþbirliði yapmayý kararlaþtýrdýlar. 12 Temmuz 1993 tarihinde Almatý’da yaptýklarý toplantýda da “TÜRKSOY’un Kuruluþu ve Faaliyet Ýlkeleri Hakkýnda Anlaþma”yý imzalamak suretiyle Türk Kültür ve Sanatlarý Ortak Yönetimi’ni (TÜRKSOY) kurdular.
TÜRKSOY, Türk dili konuþan ülkelerin kültür ve sanat alanlarýnda iþbirliðini saðlayan, üye ülkelerin yönetimine, iç ve dýþ politikalarýna karýþmayan uluslararasý bir teþkilattýr. TÜRKSOY teþkilatýnýn ev sahibi ülkesi Türkiye Cumhuriyeti’dir. Resmi dili Türkçe, yönetim merkezi Ankara`da yerleþiktir.
|
